CSGT kiểm tra nồng độ cồn: quyền của người lái
Khi bị CSGT dừng xe kiểm tra nồng độ cồn, người lái có những quyền gì và nên ứng xử ra sao cho đúng luật? Bài viết giải thích rõ ràng, dễ hiểu, đúng Nghị định 168/2024.
Việc bị Cảnh sát giao thông (CSGT) dừng xe kiểm tra nồng độ cồn là tình huống rất nhiều tài xế gặp phải, đặc biệt vào buổi tối, ngày cuối tuần hoặc các dịp lễ Tết khi lực lượng chức năng tăng cường tuần tra. Nắm rõ quyền của người lái và cách ứng xử đúng luật sẽ giúp bạn giữ được sự bình tĩnh, làm việc đúng mực và tránh những rủi ro pháp lý không đáng có. Bài viết dưới đây tổng hợp các quy định theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP đang có hiệu lực để bạn tham khảo.
CSGT có được tùy tiện dừng xe kiểm tra không?
CSGT chỉ được dừng phương tiện để kiểm soát khi thuộc một trong các trường hợp mà pháp luật cho phép. Cụ thể, đó có thể là khi có kế hoạch tuần tra kiểm soát đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, hoặc khi thực hiện mệnh lệnh chuyên đề — chẳng hạn chuyên đề kiểm tra nồng độ cồn.
Điều này có nghĩa việc kiểm tra nồng độ cồn theo chuyên đề là hoàn toàn hợp pháp, kể cả khi bạn chưa có biểu hiện vi phạm rõ ràng. Bạn không thể từ chối kiểm tra chỉ vì cho rằng mình "đang đi bình thường". Hiểu đúng điều này giúp bạn tránh phản ứng thái quá, dẫn đến rắc rối lớn hơn.
Người lái có những quyền gì khi bị kiểm tra?
Khi làm việc với CSGT, người điều khiển phương tiện có một số quyền cơ bản mà bạn nên biết để bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình:
- Yêu cầu CSGT cho biết lý do dừng xe hoặc thông tin về chuyên đề, kế hoạch tuần tra một cách lịch sự, đúng mực.
- Đề nghị thay ống thổi mới chưa qua sử dụng để đảm bảo vệ sinh và độ chính xác của kết quả đo.
- Được biết kết quả đo hiển thị trên máy đo nồng độ cồn ngay tại chỗ.
- Được giải thích về hành vi vi phạm, mức phạt dự kiến và khung xử lý áp dụng.
- Ghi ý kiến vào biên bản nếu bạn không đồng ý với nội dung được lập.
- Khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật nếu cho rằng mình bị xử lý sai.
Những quyền này tồn tại song song với nghĩa vụ chấp hành hiệu lệnh. Bạn có thể đặt câu hỏi, nêu ý kiến, nhưng vẫn phải hợp tác với việc kiểm tra chứ không được cản trở.
Ngưỡng nồng độ cồn là bao nhiêu?
Theo Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia 2019, người điều khiển phương tiện tham gia giao thông không được có nồng độ cồn trong máu hoặc hơi thở. Nói cách khác, ngưỡng vi phạm là 0 — chỉ cần máy đo phát hiện có cồn, dù rất nhỏ, bạn đã có thể bị lập biên bản xử phạt.
Đây là điểm khác biệt lớn so với nhiều quốc gia vốn cho phép một mức cồn tối thiểu. Ở Việt Nam, quy định chặt chẽ này nhằm giảm thiểu tai nạn do rượu bia. Vì vậy, giải pháp an toàn nhất luôn là đã uống thì không lái. Nếu lỡ có sử dụng rượu bia, hãy dùng dịch vụ bạn uống tôi lái để có người đưa bạn và xe về nhà an toàn.
Cách ứng xử đúng luật khi bị dừng xe
Bảng dưới đây tóm tắt những việc nên và không nên làm trong từng tình huống cụ thể khi bị CSGT dừng xe:
| Tình huống | Nên làm | Không nên làm |
|---|---|---|
| CSGT ra hiệu dừng xe | Giảm tốc, tấp vào lề an toàn, tắt máy | Cố tình bỏ chạy, tăng ga |
| Được yêu cầu xuất trình giấy tờ | Bình tĩnh đưa giấy tờ hợp lệ | Tranh cãi, xúc phạm cán bộ |
| Được yêu cầu đo nồng độ cồn | Chấp hành, thổi đúng hướng dẫn | Từ chối, giả vờ không hiểu |
| Không đồng ý kết quả đo | Ghi ý kiến vào biên bản | Giằng co, cản trở làm việc |
Giữ thái độ hợp tác, lịch sự
Thái độ hợp tác không chỉ giúp quá trình xử lý nhanh gọn mà còn tránh việc bạn bị xử lý thêm về hành vi chống người thi hành công vụ — một lỗi có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự trong trường hợp nghiêm trọng. Dù bạn tin mình không vi phạm, hãy giữ giọng nói ôn hòa và trình bày quan điểm một cách văn minh.
Không cố tình né tránh việc đo
Nhiều người nghĩ rằng cứ từ chối thổi là "không có bằng chứng". Thực tế hoàn toàn ngược lại. Hành vi không chấp hành yêu cầu kiểm tra nồng độ cồn bị xử phạt ở mức cao nhất, tương đương với vi phạm nồng độ cồn ở mức nghiêm trọng nhất, kèm theo tước giấy phép lái xe và tạm giữ phương tiện. Né tránh không giúp bạn nhẹ hơn chút nào.
Nếu đã uống rượu bia, đừng tự lái
Cách tốt nhất để không phải lo lắng về việc bị kiểm tra là không lái xe sau khi uống. Khi cơ thể đã có cồn, phản xạ và khả năng phán đoán đều suy giảm, nguy cơ gây tai nạn tăng cao. Bạn có thể tham khảo dịch vụ lái xe hộ chuyên nghiệp, có mặt tại 63 tỉnh thành và phục vụ 24/7.
Chi phí luôn được công khai minh bạch, bạn có thể xem trước tại bảng giá hoặc tra cứu khu vực phục vụ gần bạn nhất. So với tiền phạt, phí giữ xe và những phiền toái khi vi phạm, chi phí thuê một tài xế là rất nhỏ và hoàn toàn xứng đáng.
Kết luận
Hiểu rõ quyền của mình và giữ thái độ đúng mực là cách ứng xử khôn ngoan khi bị CSGT kiểm tra nồng độ cồn. Bạn có quyền hỏi lý do, đề nghị thay ống thổi và ghi ý kiến vào biên bản, nhưng cũng có nghĩa vụ chấp hành việc kiểm tra. Quan trọng hơn cả, hãy chủ động không lái xe sau khi uống. Cần một tài xế đưa bạn về an toàn, hãy gọi ngay hotline 0932 073 222 — Thuê Lái Hộ luôn sẵn sàng phục vụ bạn mọi lúc.
Nguồn tham khảo
Cần tài xế ngay? Gọi hotline 0932 073 222 hoặc nhắn Zalo — phục vụ 24/7.